مشروح اخبار (43)
محققين برخورد دهنده هادروني بزرگ (LHC) از توليد اولين ضد مادهي تاريخ خبر دادند.
به گزارش روزنامه الكترونيكي دانش و فناوري ـ ستنا، ضد ماده، كه ساليان درازي جايش در داستانهاي علمي تخيلي بود، براي اولين در مركز تحقيقات اتمي اروپا، (CERN) توليد و نگهداري شد.
بيبيسي روز چهارشنبه گفت دانشمندان مركز تحقيقات اتمي اروپا 38 اتم ضد هيدروژن را به دام انداخته و براي كسري از ثانيه آنها را نگه داشتند. ضد هيدروژن پيش از اين هم توليد ميشد، اما در رويارويي با مادهي معمولي، بلافاصله از بين ميرفت.
تيم دانشمندان مركز تحقيقات اتمي اروپا اعلام كرد توانايي مطالعه بر روي چنين ضد مادههايي اجازه انجام آزمايشاتي در مورد قوانين اساسي فيزيك كه قبلا ناممكن بود را به دانشمندان خواهد داد.
مدل استاندارد امروزي فيزيك ميگويد هر ذرهاي، اعم از پروتون، الكترون، نوترون، يا حتي مجموعهاي از ذرات نامتعارف، داراي ضد ذرهاي با تصوير آيينهاي از آن هستند. دانشمندان هميشه آرزو داشتند بدانند چرا جهان خود را با تحمل اينهمه سختي از ماده ساخته است، نه از ضد ماده. قوانين فيزيك بين ماده و ضد ماده يكي را به ديگري ترجيح نميدهد، در نتيجه، در زمان بيگ بنگ بايد از هر دوي آنها به يك اندازه توليد ميشد.
اين تيم علمي اعلام كردند كه از بين 10 ميليون ضد پروتون و 700 ميليون پوزيترون توليدي توسط آنها، 38 اتم ضد هيدروژن براي 0.2 ثانيه باقي ماندند. به گفته آنها قدم بعدي، توليد بيشتر و نگهداري بيشتر از ضد ماده خواهد بود تا امكان مطالعات تكميلي حاصل شود.
جف هانگست از دانشگاه آرهوس دانمارك كه يكي از همكاران اين پروژه بود ميگويد: «كاري كه ما ميخواهيم انجام دهيم، در واقع اين است كه ببينيم آيا تفاوتي بين ماده و ضد ماده وجود دارد كه ما هنوز نميدانيم يا نه.»
تهيه و تنظيم: فرزاد رحيق
كسي كه در داخل آسمانخراش در طبقات بالاتر كار مي كند، سريع تر پير مي شود و سوارهها جوان تر از پياده ها مي مانند: فيزيكدانان آمريكايي با كمك دو عدد از دقيق ترين ساعتهاي جهان تأخير زماني انيشتني را تأييد كردند.
به گزارش روزنامه الكترونيكي دانش و فناوري ـ ستنا، تئوري نسبيت اينيشتن به عنوان يك ساخت فكري دور از واقعيت مطرح است. اغلب گفته مي شود كه اين تأثيرات خود را فقط در سرعت هاي بالا در فضا نشان مي دهند.
اما در حقيقت، اگر ساعت هاي مناسبي در اختيار داشته باشيم، پيش بيني هاي اين نظريه ميتواند در ساختمان هاي معمولي روي زمين نيز بررسي شود. محققان مؤسسه كاليبراسيون در بولدار، كلرادوي آمريكا، داراي دو عدد از دقيق ترين ساعت هاي جهان هستند كه در داخل آنها يك اتم آلومينيم نوسان دار در حال نوسان است. اين ساعت ها حداكثر يك ثانيه در 3.7 يا 1.4 ميليارد سال عقب مي افتند.
بدين طريق اين فيزيكدانان ثابت كردند كه فردي كه روي يك راه پله، دو پله بالاتر مي ايستد، سريع تر پير مي شود و رانندگان نسبت به افراد پياده جوان تر مي مانند.
اين ساعتها روي يك هدايتگر نوري نصب شده بودند و فيزيكدانان بدين طريق مي توانستند تيك تيك ساعت ها را با هم مقايسه كنند. وقتي آنان ميز را با يكي از ساعت ها 33 سانتي متر بالاتر بردند، عقربه هاي ساعت به طور قابل ملاحظه اي سريع تر كار كرد.
و وقتي يكي از اتمها را با كمك يك ميدان الكتريكي با سرعت 36 كيلومتر در ساعت به حركت درآوردند، عقربه هاي اين ساعت اندكي آهسته تر كار كرد. البته اين تفاوتهاي زماني در برابر اندازه گيري هاي حيات بشري ناچيز هستند.
يك راننده بايستي 57 ميليون سال مستقيم رانندگي كند تا يك ثانيه جوان تر از يك فرد پياده باشد.
كسي كه 80 سال به جاي مونيخ در هامبورگ زندگي مي كند، سرانجام شش هزارم ثانيه برد كرده است.
و كارفرماياني كه ده طبقه بالاتر از دفتر خود كار مي كنند، طي 5 سال كار مشترك، پنجم ميليونم ثانيه سريع تر پير مي شوند.
برگردان: خديجه كاظم عليلو
سه دهه طول کشيد تا محققان راز مکعب جادويي را گشودند: اين معما را مي توان حداکثر با 20 حرکت حل کرد.
به گزارش روزنامه الکترونیکی دانش و فناوری ـ ستنا، يک گروه تحقيقاتي بين المللي تمامي راه حل هايي را که با آنها مي توان معماي مکعب جادويي رنگارنگ (Rubic’s Cube) را حل کرد، يافته اند.
اين افراد نکته سنج، الگوريتمي را يافته اند که با آن مي توان همواره در 20 حرکت به صورت نهايي مکعب با شش سطح يک رنگ دست يافت. آنان نتايج خود را در اينترنت منتشر کردند.
اين مکعب در سال 1974 توسط ارنو روبيک مجار اختراع شد؛ اين مکعب از مکعب هاي کوچک در شش رنگ تشکيل شده است و مي توان آن را در سه بعد حرکت داد. هدف اين است که رنگ ها را به طور ارادي به هم ريخت و سپس با چرخاندن سطوح دوباره به وضعيت اوليه دست يافت.
به گفته اين گروه از رياضيدانان که هربرت کوجيمبا رياضيدان آلماني نيز عضو اين گروه است:« کسي که مکعب را حل مي کند، از يک الگوريتم و بنابراين رديفي از مراحل براي حل آن استفاده مي کند.»
محققان مي گويند: «الگوريتم هاي پيچيده بسيار مختلفي وجود دارد، آنهايي را که يک انسان قادر به حفظشان است، اغلب بيش از 40 مرحله را شامل مي شوند.» رياضيدانان در جستجوي الگوريتم ايده آل به 20 حرکت رسيدند. جستجوي سريع ترين روش براي فائق آمدن بر مکعب جادويي 30 سال به طول انجاميد.
گفته مي شود: «پس از اختراع مکعب فقط 15 سال طول کشيد تا به وضعيتي دست يافت که از آن با 20 حرکت بتوان معما را حل کرد. از اين رو مناسب است که ما 15 سال بعد ثابت کرديم که همه وضعيت ها را مي توان با 20 حرکت حل کرد.»
اين گروه در مطالعه خود از رايانه اي استفاده کردند که توسط شرکت گوگل در اختيار آنها قرار داده شده بود. آنان با استفاده از اين رايانه ميلياردها وضعيت مختلف مکعب را بررسي کردند که هر يک از آنها را فقط در عرض چند هفته حل کردند.
مکعب روبيک از زمان اختراع آن، انسان ها را در سرتاسر جهان مجذوب خود کرده است. در سال 1981، هفت سال پس از ورود آن به بازار، رياضيدان مورون تيستلتوايت موفق به حل آن در 52 حرکت شد.
مايکل ريد در سال 1992 با 39 حرکت موفق به انجام اين کار شد، يک روز بعد از آن ديک وينتر با 37 حرکت رکورد جديدي را ثبت کرد. سريع ترين زماني که در آن سطوح رنگي دوباره ادغام شد، توسط اريک آکرسدييک هلندي با رکورد 08/7 ثانيه ثبت شد.
برگردان: خدیجه کاظم علیلو
فيزيکدانان آمريکايي غشائي را طراحي کرده اند که نفوذ پذيري آن نسبت به گاز را مي توان با پالس هاي نوري کنترل کرد. نور بنفش روزنه هاي ريزي در غشاء باز مي کند، به طوري که مولکول هاي کوچک گازي مي توانند از يک سمت به سمت ديگر جا به جا شوند. نور ماوراء بنفش دوباره روزنه هاي را مي بندد.
به گزارش روزنامه الکترونیکی دانش و فناوری ـ ستنا، به گفته اريک گلوواکي از دانشگاه روچستر، چنين جداره اي به خصوص در ابزار تجزيه و تحليل ريز مي تواند خدمات مفيدي انجام دهد. از آنجا که هدايت بدون لمس انجام مي شود و کابل گذاري براي ضربان متناوب اختلاف پتانسيل يا گرما ضروري نيست، اين جداره مي تواند به عنوان دريچه واکنش دهنده سريع در اندازه هاي بسيار کوچک عمل کند.
گلوواکي و همکارش کنت مارشال اين غشاء را از صفحه کوچک پلاستيکي ساخته اند که در آن با کمک نوترون ها روزنه هايي ايجاد کرده اند که فقط چند هزارم ميلي متر پهنا دارند. سپس اين صفحه را به محلولي آغشته کردند که شامل مولکول هاي کريستال مايع امتداد يافته و يک رنگدانه است و تقريباً به داخل روزنه ها مکيده مي شود.
به نوشته روزنامه آلمانی ساینستیکر، اين رنگدانه، مشتقي از آزوبنزول، شامل پيوند دوگانه بين دو اتم نيتروژن است که مثل يک لولاي هدايت شونده توسط نور عمل مي کند. در نور بنفش اين لولا باز مي شود و مولکول هاي رنگي پنهان مي شوند. در نتيجه مولکول هاي کريستال مايع در برگيرنده در يک رديف قرار مي گيرند، به طوري که مولکول هاي کوچک گازي مي توانند از بين آنها عبور کنند. در نور ماوراء بنفش مولکول هاي رنگي برعکس عمل مي کنند و مولکول هاي کريستال مايع توده درهم و برهم و غير قابل عبوري مي سازند.
برگردان: خدیجه کاظم علیلو
دانشمندان ژاپني كه موفق شدند سلول هاي پوست را بازآفريني كنند، برنده جايزه 550 هزار دلاري كيوتو خواهند شد.
به گزارش روزنامه الكترونيكي دانش و فناوري ـ ستنا، سلول هاي پوستي ساخته شده آنها حتي قادر به بازسازي اندامي مانند قلب و مغز نيز خواهد بود. آنها توانسته اند از سلول هايي كه از نظر ژنتيكي همسان هستند، اندام هاي مشابهي را بازسازي كرده و جايگرين اندام هاي آسيب ديده كنند.
به اعتقاد كارشناسان روش ابداعي اين محققان به زودي جايگزين سلولهاي بنيادي مي شود.
جايزه كيوتو از سال 1985 به افرادي كه طرح هاي پژوهشي آنها باعث بهبود علوم و فرهنگ بشريت شود، اختصاص مي يابد. بر همين اساس و به دليل طرح هاي ارائه شده، اين جايزه به لازلو لاواس دورگه آمريكايي – مجار در علوم رياضي، ويليام كنتريج در هنر، فلسفه و اخلاق و هيوايا كامانايا دانشمند ژاپني در پزشكي اختصاص مي يابد.
به نوشته آسوشيتدپرس، جايزه اين افراد معادل 555 هزار دلار امريكا در هر رده خواهد بود و اين افراد تا ماه نوامبر جوايز خود را دريافت مي كنند. جايزه كيوتو توسط بنياد علمي – فرهنگي – اجتماعي ايناموري كه به وسيله يك خير ژاپني به نام كازوئو اناموري تاسيس شده، اهدا مي شود.
برگردان: روشنك محمدي
کلمه «خشکشويي» در زبان روزمره اغلب مورد استفاده قرار مي گيرد. اما فقط عده کمي مي دانند که هنگام «شستشو بدون آب» با چه چيزي لباس پاک مي شود. روش شستشوي ملايم پارچه را مديون تصادف اشتباهي در تاريخ و يک اونيفرم لکه دار هستيم.
به گزارش روزنامه الکترونیکی دانش و فناوری ـ ستنا، ژولي بلين شاگرد استاد رنگرز کمي گيج بود. هنگام کار، چراغ روغن تربانتين را واژگون کرد، و روغن روي اونيفرم ريخت. وقتي بلين روغن را پاک کرد، لکه هاي روي اونيفرم ناپديد شده بودند. طبق داستان اين گونه بود که اتحاديه صنفي شستشوي شيميايي حدود سال 1820 در پاريس به وجود آمد.
فقط عده کمي مي دانند که پاک کردن لباس به صورت شيميايي دقيقاً به چه معناست. کلمه «خشکشويي» کمي معنا دار تر است: شستشو بدون آب، زيرا آب مضراتي دارد.
هنگام شستشو با آب بسياري از تارهاي پارچه آب مي کشند و از شکل مي افتند. به خصوص براي لباس هايي داراي بافت هاي مخلوط، شستشو با آب به معناي از بين رفتن فرم و شيکي آن براي مثال کت و شلوار ها و پالتو هاست.
البته با مواد حلال ارگانيکي يعني هيدروکربن هاي مايع هم مي توان کار شستشو را انجام داد. تفاوت اين مواد با آب در خاصيتي است که شيميدانان از آن به عنوان قطبيت ياد مي کنند. برخي مولکول ها شامل يک قسمت باردار الکتريکي هستند، يک سر مثبت و يک سر منفي. مولکول هاي آب بسيار قطبي هستند. با مواد حلال و شوينده غير قطبي لباس شکل خود را حفظ مي کند، و درعین حال لکه ها از بين مي روند.
روغن تربانتين اوليه به سرعت با بنزین جايگزين شد. اما بخار آن سمي و سرطان زا است، و همین مسئله باعث شد تا خشک شويي ها دوباره از آن دست بکشند و به بنزین روي بیاورند. اما بنزين هم قابل اشتعال است.
سرانجام يک ماده حلال ارگانيکي غير قابل اشتعال مثل تري کلرمتان يافتند. تترا کلراتان، پرکلراتيلن و گروه هيدروکربن هاي فلوئورکلر. اما امروزه گروه اخير ممنوع هستند، زيرا معلوم شده است که بر لايه ازن تاثیر نامطبوب دارد.
سرانجام جديد ترين ماده يعني دي اکسيد کربن مايع از راه رسيد. اين گاز که به عنوان گاز هوا و آب معدني شناخته شده است، تحت شرايط عادي مايع نيست. اما تحت فشار زياد و در دماي منفی 30 درجه سلسيوس مايع مي شود.
بدين ترتيب صنعت از آن براي استخراج کافئين از قهوه يا براي چربي زدايي تراشه هاي الکترونيکي استفاده مي کند. گفتني است که: دي اکسيد کربن غلظت يک مايع را دارد، اما مثل يک گاز بسيار روان است. به علاوه غير سمي و غير قابل اشتعال است. بنابراين يک ماده حلال عالي براي لکه هاي پارچه ها هم به شمار مي رود.
منبع: http://www.welt.de
برگردان: خدیجه کاظم علیلو
وجود اندکي خصوصيات نئاندرتالي در انسان هاي امروزي
Written by Administratorانواع اوليه انسان احتمالاً معاشرتي تر از آنچه که تا کنون تصور ش مي رفت، بودند. انسان شناسان شهر لايپتسيگ در آلمان مي گويند که به همين دليل در هر انساني کمي هم خصوصيات نئاندرتالي وجود دارد. آنان در حال حاضر نسخه جديدي از توالي ژنوم نئاندرتال ها را منتشر کرده اند.
به گزارش روزنامه الکترونیکی دانش و فناوری ـ ستنا، محققان به سرپرستي سوانته پبو، رئيس بخش ژنتيک تکاملي مؤسسه ماکس پلانک در بخش انسان شناسي تکاملي، حدود چهار سال روي رمز گشايي اين ژنوم کار کردند. آنان نتايج حاصل را در آخرين شماره مجله ساينس منتشر کردند. اساس نسخه توالي ژنوم نئاندرتالي آنان، تجزيه و تحليل بيش از يک ميليارد قطعه DNA بود. اين قطعه ها از استخوان هاي متعدد نئاندرتال هايي که در آلمان همچنين کرواسي، اسپانيا و روسيه يافت شده بودند، بدست آمده بود. به گفته محققان در کل مي توان بيش از 60 درصد کل ژنوم را بازسازي کرد.
نتايج مقايسه ها نشان داد که در ژنوم انسان هاي امروزي تا چهار درصد DNA، ممکن است از ژنوم نئاندرتال ها باشد. پبو مي گويد:«انسان هايي که خارج از آفريقا زندگي مي کنند، کمي خصوصيات ژنتيکي نئاندرتال ها را با خود دارند.» در بررسي هاي قبلي DNA ميتوکندري هاي نئاندرتال ها، هنوز مدارکي مبني بر اختلاط (ژنوم نئاندرتال با ژنوم انسان امروزي) يافت نشده بود.
علاوه بر اين احتمالاً نئاندرتال ها ويژگي هاي مشترک ژنتيکي نسبتاً بيشتري را با انسان هاي ساکن خارج آفريقا نسبت به آفريقايي ها دارند. در عين حال ژنوم نئاندرتال به اندازه يکساني شبيه توالي ژنوم اروپايي ها و ژنوم اهالي شرق آسيا است. پبو احتمال مي دهد: «نئاندرتال ها شايد با انسان هاي امروزي اوليه قبل از اينکه در اروپا و آسيا به گروه هاي مختلف تقسيم بشوند، آميزش داشته اند.» اين امر در يک بازه زماني بين 100.000 تا 50.000 سال در خاور ميانه امکان پذير بوده است، قبل از اينکه جمعيت انساني در اوراسيا پراکنده شود.
علاوه بر اين محققان فکر مي کنند ژنوم هاي که يافت شده اند، نقش مهمي در تکامل انسان ايفا مي کنند. اين ژن ها بايد با عملکردهاي شناختي، متابوليسم و تکامل جمجمه، ترقوه و قفسه سينه مرتبط باشند. به گفته محققان البته هنوز تجزيه و تحليل هاي دقيق تر درباره اين مسئله ضروري است.
تيم تحقيقاتي بخش بزرگ DNA مورد بررسي را از مجموع 400 ميلي گرم پودر استخوان بدست آمده از استخوان هاي سه نئاندرتال ماده که در غاري در کرواسي يافت شده بودند و بيش از 38.000 سال در آنجا به سر مي بردند، به دست آوردند. ميزان آلودگي نمونه ها به وضوح زياد بود: به گفته پبو: «بيش از 95% DNA در يک نمونه متعلق به باکتري ها و ميکروارگانيسم هايي بود که پس از مرگ نئاندرتال ها روي آنها سکني گزيده بودند.» وي خبر داد که که قصد دارد توالي باقيمانده نئاندرتال ها را رمز گشايي کند و بدين ترتيب اطلاعات بيشتري در مورد نزديک ترين خويشاوندان ما کسب کند.
منبع: ساینستیکر
برگردان: خدیجه کاظم علیلو
روز گذشته دو تيم از محققان امريكايي به صورت جداگانه مقاله اي را منتشر كردند كه در آن خبر از كشف آب در سيارك هاي منظومه شمسي داده شده است. اين تيم به رهبري اندرو ريوكين اعلام كردند كه در سياره اين به نام تميس كه از بزرگترين اجرام كمربندي بين مريخ و مشتري است لايه هاي نازك يخ كشف شده است. اين نمونه درست مانند يخ هاي موجود روي كره زمين بوده و دقيقا مانند نمونه يافت شده بر روي ماه است. اين اكتشاف وجود آب دراين سياره را به اثبات رسانده و دانشمندان در صدد اثبات وجود حيات در اين سياره ها هستند.
منبع: شینهوا
برگردان: روشنک محمدی
ناسا در نظر دارد براي كاهش هزينه هاي تحقيقاتي مريخ، مريخ نورد را مدتي بيشتر و براي انجام پروژه هاي تحقيقاتي در اين سياره نگه دارد.
به گزارش روزنامه الکترونیکی داشن و فناوری ـ ستنا، استيو اسكوئر، ستاره شناس دانشگاه كرنل و كسي كه تحقيقاتش منجر به ساخت مريخ نورد شد گفت: قرار است براي كاهش هزينه ها و صرفه جويي مالي سفر به مريخ را به سه بخش تحقيقاتي تقسيم كنيم.
امريكا هر ساله رقم بسياري بالايي را صرف اكتشافات در صورت فلكي مي كند. اما زمان آن رسيده است تا تمركز آژانس فضايي امريكا روي مريخ و سياره هاي اطراف آن شود که دراين صورت به ميزان قابل توجهي در هزينه هاي امريكا صرفه جويي مي شود. در حال حاضر تحقيقات مريخ پيما بر روي امکان زندگي انسان روي مريخ متمركز شده است. در حال حاضر رباتها در حال به دست آوردن نمونه هاي براي تحقيق روي امكان زندگي در اين سياره هستند. اين فضا پيما همچنين قادر به پرتاب نمونه هايي به مدار مريخ و انتقال آنها به زمين است بدون اينكه نياز باشد خود به زمين بازگردد.
دانشمندان بسيار اميدوارند كه در اين سياره، نمونه هاي از حيات كشف كنند. سطح اين سياره از گچ پوشيده شده است. سن قديمي ترين گچ نمونه برداری شده در سطح سیاه سرخ، به 6ميليون سال پيش باز مي گردد که در آن نمونه هاي جانوران ريز فسيل شده وجود داشت. آنها به دنبال يافتن فيسل در گچ هاي مريخ هستند. درمريخ به اندازه يك اقيانوس بسيار بزرگ گچ و زمين هاي گچي وجود دارد و جستجو در آنها بسيار طولاني خواهد بود. در حال حاضر دانشمندان موفق به كشف مواد آلي در مريخ شده اند و اين كشف نظريه وجود زندگي در مريخ را بسيار قوي تر كرده است. استراتژي اين دانشمندان يافتن زندگي در منظومه شمسي است.
منبع: رویترز
برگردان: روشنک محمدی
l
روز گذشته فضاي پيماي روسي زمين را به مقصد ايستگاه بين الملي فضایي به همراه محموله اي براي اين ايستگاه و خدمه اش ترك كرد.
به گزارش روزنامه الکترونیکی دانش و فناوری ـ ستنا، m05-m به وسيله دو موشك در مدار قرار گرفت. اين فضا پيما از پایگاه فضایی بایکنور قزاقستان به سمت ایستگاه بين المللي پرتاب شد. و مقامات موسكو هدايت اين عمليان را با تلفن انجام دادند.
m05-m حامل 6 تن محموله شامل سوخت، تجهيزات براي ايستگاه، آب و غذا و وسايل مراقبت هاي اوليه براي 3 روسي، 2 امريكايي و يك ژاپني فضانورد حاضر در ايستگاه بين المللي فضايي است.