فيزيکدانان آمريکايي غشائي را طراحي کرده اند که نفوذ پذيري آن نسبت به گاز را مي توان با پالس هاي نوري کنترل کرد. نور بنفش روزنه هاي ريزي در غشاء باز مي کند، به طوري که مولکول هاي کوچک گازي مي توانند از يک سمت به سمت ديگر جا به جا شوند. نور ماوراء بنفش دوباره روزنه هاي را مي بندد.
به گزارش روزنامه الکترونیکی دانش و فناوری ـ ستنا، به گفته اريک گلوواکي از دانشگاه روچستر، چنين جداره اي به خصوص در ابزار تجزيه و تحليل ريز مي تواند خدمات مفيدي انجام دهد. از آنجا که هدايت بدون لمس انجام مي شود و کابل گذاري براي ضربان متناوب اختلاف پتانسيل يا گرما ضروري نيست، اين جداره مي تواند به عنوان دريچه واکنش دهنده سريع در اندازه هاي بسيار کوچک عمل کند.
گلوواکي و همکارش کنت مارشال اين غشاء را از صفحه کوچک پلاستيکي ساخته اند که در آن با کمک نوترون ها روزنه هايي ايجاد کرده اند که فقط چند هزارم ميلي متر پهنا دارند. سپس اين صفحه را به محلولي آغشته کردند که شامل مولکول هاي کريستال مايع امتداد يافته و يک رنگدانه است و تقريباً به داخل روزنه ها مکيده مي شود.
به نوشته روزنامه آلمانی ساینستیکر، اين رنگدانه، مشتقي از آزوبنزول، شامل پيوند دوگانه بين دو اتم نيتروژن است که مثل يک لولاي هدايت شونده توسط نور عمل مي کند. در نور بنفش اين لولا باز مي شود و مولکول هاي رنگي پنهان مي شوند. در نتيجه مولکول هاي کريستال مايع در برگيرنده در يک رديف قرار مي گيرند، به طوري که مولکول هاي کوچک گازي مي توانند از بين آنها عبور کنند. در نور ماوراء بنفش مولکول هاي رنگي برعکس عمل مي کنند و مولکول هاي کريستال مايع توده درهم و برهم و غير قابل عبوري مي سازند.
برگردان: خدیجه کاظم علیلو
